Samsunspor Kulübü Başkanı Yüksel Yıldırım’ın sahibi olduğu uluslararası yatırım ve madencilik devi CoreX Holding, Kazakistan’da yürüttüğü dev madencilik operasyonlarında yaşanan krizin ardından uluslararası tahkim sürecine hazırlanıyor.
Şirketin, yaklaşık 2 yıl önce devralmak üzere anlaştığı ve bu süreçte 200 milyon dolara yakın kaynak aktardığı bakır projelerine resmi onay verilmemesi ve hakların başka bir yerel şirkete devredilmesi ekonomik ve diplomatik kulislerde geniş yankı uyandırdı.
Krize Giden Süreç Nasıl Gelişti?
- Büyük Anlaşma (Ocak 2024): CoreX Holding, Karaganda bölgesinde yer alan ve yarım milyar dolara yaklaşan borç yükü nedeniyle finansal kriz yaşayan Koktaszhal ile Kyzylshoky bakır yataklarını işleten Altai Polymetals LLP ve Terekty Ken Baiytu LLP şirketlerini satın almak üzere anlaşma imzaladı.
- 200 Milyon Dolarlık Kaynak Aktarıldı: Anlaşmanın ardından projeleri yeniden canlandırmak ve borçları yapılandırmak isteyen CoreX, yaklaşık 2,5 yıllık süreçte tesislere 200 milyon dolara yakın finansman sağladı. Bu kaynakla çalışanların birikmiş maaşları, tesis giderleri ve şirket borçları ödendi.
- Resmi Onay Verilmedi: Türk şirketine devir için gerekli resmi onaylar 2 yıl boyunca çıkarılmadı.
Maden Hakları Yeni Kurulan Yerel Şirkete Verildi
Süreç tıkalı ilerlerken, Kazakistan Yatırım Çekme Konseyi toplantısında dosya masaya yatırıldı. Toplantıda, Koktaszhal ve Kyzylshoky sahalarına ilişkin yeraltı kaynak kullanım haklarının projeye finansman sağlayan ve yatırımları yapan Yüksel Yıldırım’a değil, toplantıdan hemen önce kurulan yerel bir şirket olan Altyndara Ltd.’ye verildiği ortaya çıktı.
Yerel kaynaklar ve kulis bilgilerine göre, Altyndara Ltd.’nin arkasında Kazakistan’ın tanınmış iş insanlarından ve Astana yönetimine yakınlığıyla bilinen Andrey Lavrentyev‘in bulunduğu iddia ediliyor.
CoreX’ten ve Yıldırım’dan Sert Tepki
Yaşanan bu gelişmeleri “haksız el koyma” (unlawful expropriation) ve “düşmanca devir” (hostile takeover) olarak değerlendiren şirket cephesi, Kazakistan yönetiminin tutumuna karşı hukuki yolları işletme kararı aldı.
Daha önce Kazakistan’da 2014 yılında Voskhod Krom Madeni’ni satın alan ve yaklaşık 500 milyon dolarlık Qazak Soda projesini hayata geçiren Yüksel Yıldırım’ın ülkedeki toplam yatırımları 1.5 milyar dolar sınırına dayanmıştı. Yaşanan bu son şok karar sonrasında CoreX’in, haklarını aramak üzere uluslararası tahkim mahkemelerine başvuracağı netleşti.