Belarus, İran, Kuzey Kore, Myanmar ve Rusya’dan Ortak Bildiri: Avrasya Çeşitlilik ve Çok Kutupluluk Şartı İçin Danışma Süreci Başlıyor.
Belarus, İran, Kuzey Kore (DPRK), Myanmar ve Rusya, bugün (3 Şubat 2026) yayınladıkları ortak bildiriyle, Avrasya Çeşitlilik ve Çok Kutupluluk Şartı (Eurasian Charter of Diversity and Multipolarity in the XXI Century) fikrini yeniden teyit ettiler. Bu fikir ilk olarak 2023’te Minsk’te düzenlenen Uluslararası Avrasya Güvenliği Konferansı’nda Belarus tarafından sunulmuştu ve Avrasya ülkelerinin kendi konsolidasyonu ile ortak ilerici kalkınmaları için rehberlik olarak tanımlanmıştı.Bildiride, 2024 ve 2025 yıllarında Minsk’te düzenlenen ikinci ve üçüncü konferanslarda konuyla ilgili panel tartışmaları yapıldığı, çeşitli ülkelerden temsilcilerin sunum ve açıklamalarda bulunduğu hatırlatıldı. Ayrıca, Kasım 2024’te Belarus ve Rusya dışişleri bakanlarının imzaladığı “Ortak Görüş” belgesine atıf yapıldı. Bu belge, çok kutupluluk ve çeşitliliğe dair görüşleri, Avrasya’nın küresel önemini, eşit ve bölünmez bir güvenlik mimarisinin ilkelerini ve bunları hayata geçirme adımlarını içeriyor.Belarus Cumhurbaşkanı Aleksandr Lukaşenko ve Rusya Cumhurbaşkanı Vladimir Putin’in Şart fikrine verdiği kamuoyu desteğine de değinilen bildiride, beş ülke şu kararı aldı:”Avrasya formatında kapsayıcı bir danışma sürecini başlatmayı kabul ediyoruz. Bu süreçte, 21. yüzyılda Avrasya Çeşitlilik ve Çok Kutupluluk Şartı’nın geliştirilmesine ilişkin maddi ve usuli konuları tartışacağız. Danışma sürecinin sonuçlarını değerlendireceğiz. Tarih ve mekan katılımcılar tarafından daha sonra belirlenecek.”Bu adım, Batı merkezli tek kutuplu yaklaşımlara alternatif olarak görülen çok kutuplu dünya düzenini güçlendirme çabalarının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Şart, Avrasya kıtasındaki medeniyet, kültür, gelenek ve kalkınma modellerindeki çeşitliliğin tanınmasını, eşitlikçi bir güvenlik mimarisini ve karşılıklı yarar sağlayan işbirliğini teşvik etmeyi amaçlıyor.Belarus Dışişleri Bakanlığı’nın resmi açıklamasında ve Rus haber ajansı TASS’ın haberlerinde vurgulandığı üzere, girişim diğer Avrasya ülkelerine açık ve katılım çağrısı yapılıyor. Bu gelişme, bölgedeki jeopolitik dinamiklerde önemli bir adım olarak görülüyor.